20 tips om energie te besparen met een terugverdientijd van maximaal vijf jaar! [INFOGRAPHIC]

Om bedrijven te helpen met het besparen van energie, heeft de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland de Erkende Maatregelenlijsten (EML) opgesteld. Hier staan voor 19 sectoren de belangrijkste maatregelen om energie te besparen op. Al deze maatregelen hebben een terugverdientijd van hoogstens vijf jaar, waardoor ze zichzelf snel uitbetalen. De experts van Sensorfact kozen de 20 belangrijkste voor u uit!

De 19 sectoren:

  1. Metalelektro en mkb-metaal
  2. Autoschadeherstelbedrijven
  3. Gezondheidszorg- en welzijnszorginstellingen
  4. Kantoren
  5. Onderwijsinstellingen
  6. Commerciële datacenters
  7. Rubber- en kunststofindustrie
  8. Levensmiddelenindustrie
  9. Agrarische sector
  10. Mobiliteitsbranche
  11. Sport en recreatie
  12. Hotels en restaurants
  13. Drukkerijen, papier en karton
  14. Bouwmaterialen
  15. Verf en drukinkt
  16. Tankstations en autowasinrichtingen
  17. Meubels en hout
  18. Bedrijfshallen
  19. Detailhandel

TIP: zoek voor het lezen van deze blog uw eigen sector op in de bovenstaande lijst. Per tip hebben wij met nummers aangegeven in welke sectoren deze van toepassing is. Valt u niet binnen één van de sectoren op de lijst? Beoordeel dan per tip of deze voor uw bedrijf relevant is!

1. Isoleer warmwaterleidingen om warmteverlies te voorkomen

Van toepassing in sectoren: allemaal

Warm water dat naar radiatoren en verwarmingen stroomt, loopt ook door leidingen en appendages van de cv-ketel naar de radiatoren. Deze leidingen worden warm en geven warmte af, waardoor er energie verloren gaat. Door dit warmteverlies is er uiteindelijk meer aardgas nodig om de radiatoren te verwarmen. 

Dit probleem is op te lossen door de warmwaterleidingen en -appendages goed te isoleren, waardoor het water minder warmte verliest. Met name in onverwarmde ruimten is het belangrijk om de leidingen goed te isoleren: alle warmte die in deze ruimten achterblijft is verspilde energie!

2. Isoleer ventilatiekanalen om warmteverlies te voorkomen

Van toepassing in sectoren: 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 18, 19

Ook via ventilatiekanalen gaat veel warmte verloren. Ventilatiekanalen voeren warme lucht door verschillende ruimten, vaak op grote hoogte. Als deze kanalen niet geïsoleerd zijn, koelt de lucht af, waardoor er meer stookkosten nodig zijn om de ruimte te verwarmen. Het isoleren van ventilatiekanalen heeft effect als de temperatuur van de lucht in die kanalen minstens 10 graden hoger is dan in de omgevingsruimte.

Het isoleren van ventilatiekanalen kan een lastig karwei zijn, onder meer door de hoogte van de leidingen. U kunt het zelf proberen, maar uitbesteden aan een externe partij is ook een optie. Door isolatiemateriaal aan te brengen koelt de lucht minder af en heeft u zo minder stookkosten.

Met de technologie van Sensorfact besparen industriële bedrijven tot wel 10% op hun energierekening. Wilt u direct beginnen met besparen op uw energierekening? Neem dan contact met ons op.

3. Energie besparen door de temperatuur per ruimte in het bedrijfspand na te regelen

Van toepassing in sectoren: allemaal, behalve 10

Vaak is de verwarming in een bedrijfspand erop gericht om alle vertrekken gelijktijdig op dezelfde temperatuur te krijgen. Hierdoor worden sommige vertrekken die weinig worden gebruikt, onnodig verwarmd. Met het naregelen van de temperatuur per ruimte, wordt de temperatuur per ruimte afgesteld en niet voor het hele pand.

Zo wordt bijvoorbeeld een vergaderzaal die alleen tussen 09:00uur en 12:00uur wordt gebruikt, na dit tijdstip niet meer verwarmd. Zo kunt u voor elke aparte ruimte de verwarming optimaal instellen, waardoor u tot wel 30% op uw stookkosten bespaart. U kunt hiervoor slimme meters installeren, die per ruimte bepalen op welke tijdstippen deze verwarmd moeten worden. Voor het naregelen kunt u klokthermostaten en overwerktimers gebruiken.

4. Pas energiezuinig printen en/of kopiëren op de werkplek toe

Van toepassing in sectoren: 1, 3, 4, 5, 6, 8, 11, 13, 15, 17, 18

Veel bedrijven maken gebruik van verschillende printers op verschillende locaties in het bedrijfspand. Dit kan ertoe leiden dat de printers veel verschillende plekken in de standby-stand staan en zo veel energie gebruiken, bijvoorbeeld om warm te blijven. Dit levert voordeel op als er minstens 10 printers of kopieerapparaten zijn. 

Het is energiezuiniger om één centrale printer te installeren per afdeling of bedrijfspand. Hierdoor wordt er minder stroom verbruikt. Ook is het zo dat door de drempel om te printen te verhogen, doordat werknemers verder moeten lopen, er minder papier en inkt wordt verbruikt. 

5. Zorg dat de opstarttijd van de cv-installatie rekening houdt met de temperatuursomstandigheden 

Van toepassing in sectoren: 3, 4, 5, 6, 7, 8, 10, 11, 12, 13, 14, 17, 18, 19

Een standaard cv-installatie begint op een vast tijdstip met opwarmen van een gebouw, zonder rekening te houden met overige omstandigheden. Hierdoor kan het zijn dat een gebouw te kort of te lang verwarmd wordt, voordat het op temperatuur moet zijn. Dit zorgt voor energieverlies.

Door een slimme installatie te nemen zorgt u ervoor dat de cv-installatie rekening houdt met de buitentemperatuur en interne warmtelast. Hierdoor verschilt de opstarttijd van de cv-installatie afhankelijk van de omstandigheden. Als het buiten erg warm is, start deze later met opwarmen. Een goede installatie kan van 5%-30% op de stookkosten besparen in een jaar.

6. Voorkom het onnodig draaien van centrale ventilatoren met puntafzuiging

Van toepassing in sectoren: 1, 2, 7, 10, 13, 14, 15, 17, 18

Bedrijfsgebouwen worden vaak in zijn geheel geventileerd. Als de lucht in het gebouw meer dan 4 keer per uur wordt ververst, kost dit veel energie en gaat er bovendien veel warme lucht verloren. Een beter alternatief is puntafzuiging, waarbij de lucht direct bij de vervuilende bron wordt afgezogen.

Door puntafzuiging gebruikt de centrale ventilator minder energie. Omdat de afzuiging bij de bron efficiënter is, kost dit veel minder energie. Bovendien moet er met een centrale ventilator veel meer verse buitenlucht worden aangevoerd, die eerst moet worden verwarmd. Ook de stookkosten zijn bij puntafzuiging dus lager. 

7. Isoleer de gebouwschil door de spouwmuur, deuren en ramen te isoleren

Van toepassing in sectoren: allemaal

De meest voor de hand liggende maatregel is misschien wel het isoleren van de gebouwschil. Via spouwmuren kan er veel warmte verloren gaan. Om stookkosten te besparen, is het daarom handig om de spouwmuur te isoleren. Dit geldt voor alle sectoren op de EML.

Naast de spouwmuur, zijn er nog andere manieren om te isoleren. Denk bijvoorbeeld aan dubbel glas, maar ook aan deuren die automatisch sluiten en warmtegordijnen. Al deze maatregelen zorgen ervoor dat er minder warmte verloren gaat via de buitenmuur van een gebouw. Door het warmteverlies te beperken kunt u eenvoudig energie besparen.

8. Energie besparen door het onnodig branden van reclameverlichting te voorkomen

Van toepassing in sectoren: 1, 2, 3, 4, 6, 7, 8, 9, 10, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19

Veel bedrijven hebben bijvoorbeeld op de gevel of op het gebouw reclameverlichting branden. Deze verlichting staat soms 24 uur per dag aan, ook als er geen mensen in de buurt zijn. Dit is zonde. Door te controleren op welke tijdstippen mensen voorbijkomen en de reclameverlichting buiten deze tijden uit te zetten, bespaart u stroomkosten en dus energie. 

9. Energie besparen door het onnodig branden van buitenverlichting te voorkomen

Van toepassing in sectoren: 1, 2, 3, 4, 5, 8, 9, 10, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19

Voor de buitenverlichting van een instelling geldt hetzelfde als voor de reclameverlichting. Als een automatische aan- en uitschakelaar ontbreekt, kan het zijn dat de buitenverlichting zowel overdag als ‘s avonds of ‘s nachts blijft branden. Met een automatische tijdschakelaar wordt dit voorkomen, waardoor energie wordt bespaard.

10. Beperk het geïnstalleerde vermogen van verlichting door LEDlampen te gebruiken

Van toepassing in sectoren: allemaal

Op de EML staan verschillende soorten verlichting (zoals vluchtwegaanduiding, reclameverlichting, buitenverlichting etc.). Deze lichten zijn soms TL-, gloei- of halogeenlampen, die relatief onzuinig zijn. Door deze te vervangen door ledverlichting wordt het energieverbruik beperkt. Dit merkt u in de stroomrekening.

11. Beperk de nullast-uren van een persluchtcompressor

Van toepassing in sectoren: 1, 2, 3, 5, 7, 8, 13, 14, 15, 16, 17, 18

Een persluchtcompressor kan niet te vaak aan- en uit worden gezet op een dag, omdat deze dan te hard verslijt. Hierdoor heeft een persluchtcompressor een vollast en een nullast-stand. Tijdens de nullast-stand staat de persluchtcompressor wel aan, maar produceert deze geen perslucht. Op dit moment gebruikt de compressor zo’n 15-35% van de gebruikelijke energie.

Door een compressor met een deellast-stand te gebruiken, wordt het produceren van de perslucht uitgesmeerd over een groter aantal uur. Hierdoor staat de compressor niet in nul- of in vollast, maar in deellast. In het buffervat wordt de perslucht opgeslagen. De compressor is hierdoor in totaal zuiniger. Zo kunt u energie besparen.

12. Energie besparen door energiezuinige warmteopwekking van tapwater toe te passen

Van toepassing in sectoren: 3, 4, 5, 7, 9, 12, 13, 15, 17, 18

Conventionele gasgestookte boilers verbruiken relatief veel energie om water te verwarmen. Er zijn tegenwoordig zuinigere hoogrendementsboilers beschikbaar (HR-boilers). Deze verbruiken minder energie, omdat deze de waterdamp in de rookgassen die vrijkomen condenseert. Zo kunt u met een zuinigere boiler energie besparen.

Met deze techniek kan een HR-boiler wel 10% meer water verwarmen dan een conventionele boiler. Het gaat hierbij niet om de verwarming van een ruimte, maar om het verwarmen van tapwater. 

13. Pas energiezuinige warmteopwekking toe met een HR107-ketel

Van toepassing in sectoren: allemaal, behalve 16

Door een HR107-ketel te gebruiken, wordt er energiezuiniger warmte opgewekt. Veel bedrijven maken nog gebruik van een conventioneelsrendementsketel (CR-ketel) of een verbeterdrendementsketel (VR-ketel). Deze zijn relatief minder zuinig dan een HR107-ketel. Vergeleken met een VR-ketel is een HR107-ketel 10% zuiniger. 

14. Gebruik een energiezuinige IE3-ventilatormotor

Van toepassing in sectoren: 3, 4, 5, 6, 8, 10, 13, 14, 15, 16, 17, 18

Motoren van ventilatoren hebben een rendementsklasse. Veel ventilatoren hebben een klasse IE2-motor, die relatief onzuinig is. Een IE3-motor is tot 5% zuiniger dan een IE2-motor en een IE4-motor heeft een nóg hoger rendement. Door deze motoren te gebruiken, verbruikt de ventilator minder stroom.

15. Energie besparen met perslucht door koude lucht te gebruiken

Van toepassing in sectoren: 1, 2, 3, 5, 7, 8, 13, 14, 15, 16, 17, 18

Bij het maken van perslucht is het makkelijker om koude lucht te gebruiken. Koude lucht heeft namelijk minder volume dan warme lucht en om perslucht te maken moet de lucht worden gecomprimeerd. Het is daarom beter om de lucht die gebruikt wordt om perslucht van te maken, met een kanaal aan te zuigen uit een koudere ruimte of van buiten. 

Als de temperatuur van de lucht gemiddeld 20 graden kouder is, neemt het energieverbruik van de persluchtcompressor met 6-8% af. Koude lucht aanzuigen kan met een luchtkanaal dat tussen de aanzuigopening van de compressor en de buitenschil van het gebouw zit.

16. Beperk binnenverlichting automatisch op basis van daglichttoetreding

Van toepassing in sectoren: 1, 2, 7, 8, 13, 15, 16, 17, 18, 19

Binnenverlichting staat vaak of aan, of uit. Door een daglichtafhankelijke regeling te installeren, wordt het licht gedimd of juist harder gezet op basis van de hoeveelheid licht die door (dak)ramen naar binnen valt. Zo brandt het licht zachter als het niet nodig is om aan te staan.

Hierdoor neemt het aantal Watt dat de lichten verbruiken af. Een lichtsensor kan één losse lamp aansturen, maar kan ook aan een groep lampen worden aangesloten. Een daglichtafhankelijke schakeling schakelt het licht volledig uit bij voldoende daglicht, een daglichtafhankelijke regeling dimt het licht naar het juiste niveau.

17. Regel de aanvoertemperatuur van cv-water automatisch op basis van buitentemperatuur

Van toepassing in sectoren: allemaal, behalve 9

Een cv-ketel houdt het water normaal gesproken op een vaste temperatuur, zodat dit altijd ingezet kan worden om ruimtes te verwarmen. Een weersafhankelijke regeling zorgt ervoor dat cv-water op een lagere temperatuur wordt gehouden als het buiten warmer is. Dit omdat er dan ook minder warm water nodig is om het gebouw te verwarmen.

Met een weersafhankelijke regeling van het cv-water wordt er minder gas gebruikt, waardoor u bespaart op de energierekening. Daarnaast heeft een HR107-ketel een hoger rendement bij een lagere watertemperatuur. De weersafhankelijke regeling van een cv-ketel is te herkennen aan een kastje aan de buitenmuur.

18. Energie besparen door het aanstaan van ventilatie buiten bedrijfstijd te voorkomen

Van toepassing in sectoren: 1, 2, 3, 4, 5, 7, 11, 13, 15, 16, 17, 18, 19

Een bedrijfsgebouw ventileren is met name belangrijk als er mensen aanwezig zijn. Buiten bedrijfstijd kan een schakelklok ervoor zorgen dat er minder of niet wordt geventileerd. Geventileerde lucht moet worden verwarmd en het ventileren zelf kost elektriciteit. Zo bespaart een schakelklok voor de ventilatie op twee verschillende manieren energie.

19. Voorkom het aanstaan van ruimteverwarming buiten bedrijfstijd

Van toepassing in sectoren: 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 9, 11, 12, 13, 14, 15, 17, 18, 19

Naast het ventileren is ook het verwarmen van een bedrijfsgebouw niet nodig buiten bedrijfstijd. Ook voor de verwarmingsinstallatie is het daarom goed om te werken met een tijdschakelaar, zodat het gebouw ‘s avonds, ‘s nachts en in het weekend niet verwarmd wordt. Bij overwerk dienen de werknemers de verwarming handmatig aan te kunnen houden.

Hoe lager de temperatuur, hoe groter de energiebesparing. Het is wel belangrijk om te zorgen dat het gebouw niet onder een bepaalde temperatuur komt, om vorstbeveiliging te kunnen garanderen. Ook kan het prettig zijn om een schakelaar te installeren die zorgt voor een prettige temperatuur bij de start van de werkdag.

20. Energie besparen door de warmte van persluchtcompressoren nuttig te gebruiken

Van toepassing in sectoren: 2, 3, 5, 7, 10, 13, 14, 15, 17, 18

Persluchtcompressoren worden vaak luchtgekoeld, omdat ze anders te warm worden. Deze warmte die van de compressor afkomt, is wel nuttig te gebruiken. Door deze warmte een te verwarmen ruimte in te laten blazen, hoeft deze minder verwarmd te worden door de cv-installatie.

90% van de warmte van een persluchtcompressor is herbruikbaar. In de zomer, als de warmte niet nodig is, kan de warmte met de reguliere afvoer naar buiten worden geblazen. Dit kan met een handmatige klep in de afvoer.

energie besparen infographic

Geschreven door

Oscar Verstegen

SEO-specialist voor Sensorfact